język polskijęzyk angielski

Spiró, György

Spiró, György

Spiró, György

Węgierski autor młodszego pokolenia. Jego znaczące powieści, między innymi Mesjasze, Iksowie, Niewola, sztuki teatralne: Szalbierz (1983), Kwartet (1997), Prah (2007) opowiadają o newralgicznych kwestiach zasadniczych, zarówno historycznych, jak i społecznych, o poważnych konfliktach człowieka z historią. I Zaciemnienie też jest takim utworem. Dotyka tak głębokich zagadnień, że chociaż powstało w 2002 roku (prapremiera w teatrze PestiSzínház), to we wznowieniu  w 2012 roku (scena Rózsavölgyi Szalon, w obu przypadkach w reżyserii László Martona) przemawiało z taką samą mocą, a nawet  jeszcze ostrzej,  silniej niż dekadę temu.

Zaciemnienie

Tytuł oryginalny
Elsötétítés
Tłumacz
Jarmołowicz, Jolanta
Gatunek sztuki
Dramat
Obsada kobiet
Obsada mężczyzn
Szczegóły
Tekst wydany w antologii sztuk węgierskich Wróg publiczny, ADiT, 2017
Prapremiera
teatr PestiSzínház, rok 2002

Akcja dramatu rozgrywa się w 1941 roku, w dniu  wejścia w życie tak zwanej trzeciej ustawy żydowskiej (ustawy żydowskie na przestrzeni paru lat w świetle prawa umożliwiły zagładę prawie siedemdziesięciu procent węgierskiej społeczności żydowskiej). Żyjący z rodziną w Budapeszcie główny bohater, stając w obliczu nowego prawa, popełnia fatalny w skutkach błąd, aby ratować swoje wzorowe małżeństwo, miłość i małe dziecko: oddaje żonę i córkę innemu mężczyźnie. Dramat, jak klasyczna tragedia grecka, rozgrywa się z zachowaniem jedności czasu (jednej godziny), miejsca (wyłączając zakończenie), a w finale rozpada się wszystko, co stworzyło i napędzało wspaniały związek dwojga bohaterów. Węgierska apokalipsa historyczna grzebie ludzi, ich losy i życie osobiste.

Zaciemnienie ukazało się w antologii sztuk węgierskich pt. Wróg publiczny wydanej nakładem wydawnictwa ADiT, Warszawa 2017