język polskijęzyk angielski

angielski (Anglia, USA)

Knott, Frederick

Knott, Frederick

1916 – 2002. Autor tylko trzech sztuk teatralnych, napisanych w latach 50-tych i 60-tych XX wieku. Pierwsza to M jak morderstwo z wielkim sukcesem scenicznym i ekranizacją Alfreda Hitchcocka. Druga, Wait Until Dark, po niemal 400 spektaklach na Broadway’u została przeniesiona na ekran w 1967 roku, a główne role zagrali Audrey Hepburn i Alan Arkin. W Polsce film wyświetlany był pod tytułem Doczekać zmroku. Trzecia sztuka Knotta, Write Me a Murderer, miała swoją prapremierę na Broadway’u w 1961 roku.  Sztuki Knotta do dziś grane są na całym świecie.

Reiss, Anya

Brytyjska dramatopisarka, która zdobyła szerokie uznanie w młodym wieku, stając się najmłodszą dramatopisarką, której sztuka została wystawiona w Royal Court Theatre. Debiutancka sztuka Reiss, Spur of the Moment (2010), napisana, gdy miała zaledwie 17 lat, porusza temat złożoności okresu dojrzewania i granic nieodpowiednich relacji. Sztuka została doceniona za ostre, wnikliwe dialogi i dojrzałe podejście do delikatnych tematów, dzięki czemu Reiss zdobyła kilka nagród, w tym Evening Standard Award dla najbardziej obiecującej dramatopisarki.

Późniejsze dzieła Reiss obejmują np. The Acid Test (2011), który porusza temat konfliktu międzypokoleniowego i dynamiki płci. Jej twórczość charakteryzuje się skupieniem na młodych ludziach i ich zmaganiach z tożsamością, relacjami i często zagmatwanym światem wokół nich. Reiss zaadaptowała również kilka klasycznych dzieł, w tym Mewę i Trzy siostry, nadając tym kanonicznym tekstom współczesny rys. Reiss znana jest ze swojego świeżego spojrzenia i umiejętności pisania o wyzwaniach stojących przed młodzieżą.

Florez, Dave

Dave Flores - foto Nicholas Dawkes
Dave Flores - foto Nicholas Dawkes

Brytyjski dramatopisarz, scenarzysta i producent. Debiutował sztuką Afterbirth w Arcola Theatre. Jego dramat Experience znalazł się w finale nagrody Nick Darke Award. Prezentował kilka swoich sztuk na Festiwalu w Edynburgu – wśród nich Somewhere Beneath, która zdobyła Scotsman Fringe First Award for Writing Innovation & Excellence. Krótsze sztuki wystawiane były m.in. w Royal Court, Soho i w teatrach West Endu. Florez jest laureatem nagrody Peggy Ramsay Bursary. Dramaty autora publikowane są w wydawnictwie Bloomsbury. Jest autorem scenariusza filmu Ember nominowanego na festiwalu Raindance Film Festival 2023 do nagrody dla najlepszej brytyjskiej fabuły i prezentowanego na Belfast Film Festival 2023.

Harris, Nancy

Harris, Nancy

Dramatopisarka irlandzka, jedna z najważniejszych kobiecych autorek w brytyjskim teatrze ostatniej dekady. Absolwentka Trinity College w Dublinie, szybko trafiła na najważniejsze sceny Londynu Naonal Theatre, Gate Theatre, Bush Theatre. Jej teksty precyzyjnie rozbierają rodziny klasy średniej z komfortu i pozorów, pokazując, jak łatwo w eleganckim salonie wybucha brutalna walka o miłość, władzę i własne dzieci. Harris pisze bez sentymentu, ale z wielką czułością do ludzkich słabości. Tworzy wybitne role kobiece pełne gniewu, humoru, kruchości i siły. Nasza nowa dziewczyna (Our New Girl) to jeden z jej najgłośniejszych dramatów: mroczny, błyskotliwy i niepokojąco realistyczny. Obok pracy teatralnej Harris pisze także scenariusze (m.in. dla BBC i Channel 4). Jej twórczość wyróżnia inteligencja ostrzejsza niż rodzinny nóż do chleba.

Oxenbould, Jamie

Jamie Oxenbould, fot. Prudence Upton
Jamie Oxenbould, fot. Prudence Upton

Australijski autor, reżyser i performer, współtwórca wielu projektów scenicznych opartych na komedii sytuacyjnej i improwizacji. W swoich tekstach chętnie wykorzystuje mechanizmy gry teatralnej, łamanie konwencji oraz humor wynikający z napięcia między formą a chaosem. Współpraca z Kilmurym zaowocowała serią popularnych sztuk dla zespołów kameralnych.

Kilmury, Mark

Kilmury, Mark

Australijski dramatopisarz i aktor, od lat związany z teatrem komediowym i improwizowanym. Specjalizuje się w tekstach, które łączą farsę z precyzyjną konstrukcją dramaturgiczną i meta-teatralnym humorem. Jego sztuki są regularnie wystawiane przez zespoły repertuarowe i niezależne, szczególnie tam, gdzie ceni się inteligentną komedię zespołową i żywy kontakt z widownią.

Barfoot, Michael

Barfoot, Michael

Działalność teatralną rozpocząłem w latach 90., pracując na West Endzie i Broadwayu z producentem Michaelem White’em nad spektaklami „Crazy for You”, „She Loves Me” (oba nagrodzone Olivier Award), „Fame” (nominacja do Olivier Award) i „Forever Tango”; byłem również zaangażowany w powstawanie spektaklu „Tommy” Poli Jones (Oliver Award), w pierwsze brytyjskie tournee „Crazy for You”, w spektakl „Dancing on Dangerous Ground” inscenizowany przez Tricky Feats w Theatre Royal, Drury Lane I nowojorskim Radio City Music Hall; w produkcję Entertainment Business spektakli „Lend Me A Tenor – The Musical” i “Loserville” (oba nominowane do Olivier Award) i brytyjskie tournee sztuki „The Hitchhikers Guide to the Galaxy – Radio Show”. Z Rayem Cooneyem współpracowałem przy spektaklach „Stop Dreamin” (Windsor i Guildford), „Wife Begins at Forty” (Guildford), „Two Into One” (Menier Chocolate Factory), przy brytyjskim tournee „Out Of Order” (Okno na parlament) (Tom O’Connell Productions), „Move Over Mrs Markham” i „Run For Your Wife” (Mayday)(The Mill at Sonning) – zajmując się również zarządzaniem prawami do światowych inscenizacji wszystkich sztuk Raya Cooneya.

Adaptacja powstała pod wpływem inspiracji rozmową z przyjacielem podczas mojego pobytu z Cooneyem w Krakowie, gdy świętowaliśmy 25 lat obecności sztuki „Run for your Wife” (Mayday) na afiszu Teatru Bagatela. Pomyślałem wtedy, że można byłoby stworzyć odmienną wersję tej sztuki.

I oto w roku 2021, w Teatrze Bagatela odbyła się jej światowa premiera – w teatrze, który Reyowi, mnie i Lindzie kojarzy się z miłymi wspomnieniami wizyty w roku 2019.

Weill, Richard

Weill, Richard

Autor m.in. Alibi niedoskonałego (Imperfect Alibi), sztuki teatralnej z fikcyjnymi bohaterami, zainspirowanej słynnym, trwającym jedenaście dni zniknięciem autorki kryminałów Agathy Christie w grudniu 1926 roku. Weill zaczął pisać sztuki pewnego lata, w przerwie między studiami licencjackimi a prawniczymi, i kontynuował tę pasję przez całą swoją 40-letnią karierę jako prokurator i pełnomocnik w sprawach cywilnych. Weill należy do organizacji Dramatists Guild oraz New Play Exchange. Jego prawniczy thriller Framed miał prapremierę w Oxnard w Kalifornii przy nadkomplecie publiczności; spektakl ten, dzięki zainteresowaniu widzów, był wystawiany dłużej niż planowano i spotkał się z uznaniem krytyków („Scenariusz jest wciągający, zabawny, wysoce wiarygodny i warty twojego czasu... scenariusz cechuje niecodzienna autentyczność, jest też literacki, zwięzły i przekonujący” – Ventura Breeze, 11 maja 2016; „Doświadczenie sądowe Weilla jest widoczne zarówno w zakulisowych rozmowach adwokatów, jak i we fragmentach scen procesowych” w sztuce, która „oferuje zabójcze przedstawienie trzymające widownię w niepewności” – Ventura County Star, 13 maja 2016).

W drugą rocznicę premiery Framed w Oxnard wydawnictwo Sidney Books opublikowało fascynującą relację Weilla opisującą ośmioletnią drogę tego thrillera – od pomysłu, przez scenariusz, aż po realizację sceniczną – w książce zatytułowanej We Open in Oxnard Saturday Afternoon.

Do innych sztuk Weilla należą: Sisters – inspirowana niewyjaśnionym morderstwem z 1966 roku, której akcja toczy się od teraźniejszości wstecz, scena po scenie, ukazując historię tego, jak (i dlaczego) zbrodnia zmieniła pewną szanowaną rodzinę; Blackstone’s Ratio – thriller prawniczy o walce o uniewinnienie niesłusznie skazanego więźnia; oraz Amicus Curiae – sztuka o sędzim, który manipuluje prawdą, by pomóc aresztowanemu członkowi rodziny.

W 2019 roku Sidney Books wydało debiutancką powieść Weilla, Last Train to Gidleigh, kryminał osadzony w realiach Londynu z czasów II wojny światowej, określany przez czytelników jako „pomysłowy”, „mistrzowsko napisany” i będący „prawdziwą perełką”. Następnie, w 2024 roku, nakładem Sidney Books ukazała się druga powieść, Panic!, opowiadająca o prokuratorze okręgowym Manhattanu Thomasie E. Deweyu i 23-letnim Orsonie Wellesie.

Niedawno wydawnictwo McFarland ogłosiło, że najnowsza książka Weilla – Frederick Knott and Dial M for Murder: The Creation and Evolution of an Iconic Thriller (Frederick Knott i M jak morderstwo: Powstanie i ewolucja kultowego thrillera) – ukaże się wiosną 2026 roku.

Ponadto od 2017 roku Weill regularnie publikuje teksty na blogu The Columbophile Blog, a od 2020 roku promuje swoje scenariusze telewizyjne do prequela serialu Columbo, zatytułowanego Det. Columbo, NYPD, którego akcja rozgrywa się na Manhattanie pod koniec lat 50.