 |  |
Co nowego
Kiedy w 1952 roku Frederick Knott napisał sztukę kryminalną M jak morderstwo, natychmiast stała się ona przebojem. Na mały ekran przeniosło ją BBC, a niedługo później wystawiono ją na West Endzie i Broadway’u. Sztuką zainteresował się Alfred Hitchcock i - nie wprowadzając wielkich zmian wobec scenicznej wersji - sfilmował ją. Tak powstał jeden z jego najbardziej znanych klasyków. Proponuję państwu nowy przekład sztuki, w której elegancja lat 50-tych ubiegłego wieku współistnieje z bardzo inteligentną intrygą kryminalną.
1916 – 2002. Autor tylko trzech sztuk teatralnych, napisanych w latach 50-tych i 60-tych XX wieku. Pierwsza to M jak morderstwo z wielkim sukcesem scenicznym i ekranizacją Alfreda Hitchcocka. Druga, Wait Until Dark, po niemal 400 spektaklach na Broadway’u została przeniesiona na ekran w 1967 roku, a główne role zagrali Audrey Hepburn i Alan Arkin. W Polsce film wyświetlany był pod tytułem Doczekać zmroku.
Cloud zaczyna się od sytuacji niemal banalnej: ktoś zmienił hasło do wspólnej chmury. W mieszkaniu zostają Adam, Marta, laptop, dwa telefony, pudełka po sushi i noc, która powinna dawno się skończyć. Szybko okazuje się jednak, że hasło nie broni plików, tylko ostatniego kawałka prywatności. W świecie Adama i Marty intymność została przeniesiona do katalogów, podfolderów, alertów i historii logowania. Kiedy związek zamienia się w archiwum, każde uczucie zaczyna wyglądać jak materiał dowodowy.
Stan Surowy rozgrywa się w nocy, na placu budowy, w momencie awarii: grunt zapada się pod planowany fundament, trzeba sprawdzić wyrwę, policzyć kubaturę, obronić harmonogram. Stary i Młody/a schodzą jednak nie tylko pod poziom przyszłego budynku, lecz pod cienką warstwę porządku, którym współczesne miasto przykrywa cudze biedy, długi i śmierci. Z wykopu wyciągają rzeczy po kimś: but, budzik, butelkę po lekarstwie, guziki, zeszyt z ewidencją zadłużenia, celuloidową lalkę. Z każdej z tych rzeczy można odczytać czyjeś życie. Nie ma chętnych czytelników.
Zapis rozgrywa się w policyjnej dyżurce o czwartej rano, wśród ekranów, zimnego kebaba, klimatyzatora i strachu przed przełożonym. Dwóch policjantów próbuje zamknąć rutynowy kwit zatrzymanego, ale „Matka” nie przyjmuje jego danych biometrycznych. Według cyfrowej procedury człowieka na dołku nie ma. Policjanci widzieli go, zamknęli, odebrali mu sznurówki, słyszeli jego głos, lecz w bazie danych nie ma nikogo. Michalak ustawia tu prosty, znakomity mechanizm: człowiek istnieje fizycznie, ale nie istnieje administracyjnie.
Aktor i dramaturg. Absolwent Wydziału Aktorskiego WSKiMS w Warszawie. Swoje doświadczenie budował na styku praktyki aktorskiej i pedagogicznej pod opieką prof. Edwarda Linde-Lubaszenki (tytuł Magistra Sztuki). Doświadczenie sceniczne zdobywał u reżyserów takich jak Grzegorz Chrapkiewicz, Andrzej Żarnecki czy Łukasz Gajdzis (m.in.
Afrodyta wychodzi na scenę i od razu zapowiada karę. Hippolytos, syn Tezeusza, oddaje cześć Artemidzie, odrzuca miłość, kobiety i seksualność, więc bogini miłości postanawia przypomnieć mu, że czystość też może być formą pychy. Do zemsty używa Fedry, żony Tezeusza, która za sprawą bogini zakochuje się w swoim pasierbie. Fedra nie chce romansu ani skandalu.
Bohaterowie dramatu zmagają się z symptomami starzenia się. Towarzyszy im poczucie braku akceptacji i świadomość, że nie są w stanie sprostać wymaganiom współczesnej estetyki i uczestniczyć w pogoni za ideałem piękna. Zamykają się we własnym świecie, uciekając przed obowiązkami, narzucanymi im przez świat zewnętrzny.
Praga – Nowy Jork zaczyna się w pokoju bez okna, na granicy kanadyjsko-amerykańskiej. Alena Gazda, biochemiczka z Pragi, zostaje zatrzymana w drodze powrotnej do domu. W Nowym Jorku opiekowała się starszą Klarą Berg ze środowiska artystycznej diaspory, a ta właśnie została znaleziona martwa. Na miejsce przyjeżdża Mirosław Pešek, młody urzędnik czeskiego konsulatu. Ma notować rozmowę i pomóc obywatelce, ale z każdą odpowiedzią Aleny widzi wyraźniej, że protokół pomija najważniejsze rzeczy.
Pisarka polsko-kanadyjska, urodzona we Lwowie. W czasie wojny była ukrywana pod Krakowem, po wojnie zamieszkała z matką w Pradze. Studiowała w Warszawie, a następnie na Uniwersytecie Karola w Pradze, który ukończyła w 1962 roku. W latach 1962–1968 uczyła języka angielskiego. W 1968 roku wyemigrowała do Kanady. W Montrealu studiowała pedagogikę socjalną na McGill University, dyplom uzyskała w 1971 roku. Do 1991 roku pracowała jako pracowniczka socjalna w agencjach rządowych. Była także zaangażowana w wolontariat i międzynarodowe projekty pomocowe.
